Cel

Strona powstała w ramach realizacji projektu Narodowego Centrum Nauki Przed feminizmem. Kobiety i świat polityki w Anglii, Francji i Polsce c. 1750-1830, kierowanego przez dr Dorotę Wiśniewską z Instytutu Historycznego UWr. Posłużyła do przeprowadzenia kampanii edukacyjnej we wrocławskich tramwajach w marcu 2026 roku z okazji Miesiąca Historii Kobiet. Kampania miała na celu zaspokojenie zaciekawienia pasażerów odnośnie do ról kobiet i mężczyzn w długim wieku osiemnastym. Projekt miał ich zachęcić do krytycznej refleksji nad doświadczaniem rzeczywistości przez jednostki i grupy w przeszłości oraz do dostrzeżenia zmian i ciągłości tych doświadczeń.

Zainteresowania publiczności

W ramach projektu przeprowadziliśmy ankietę wśród potencjalnych pasażerów i pasażerek wrocławskich tramwajów z różnych grup wiekowych, aby dowiedzieć się, jakie aspekty dotyczące doświadczeń kobiet żyjących w XVIII i XIX w. mogą ich zaciekawić. Odpowiedzi ankietowanych na pytanie wielokrotnego wyboru pokazały, że najbardziej interesujące są dla nich:

• Życie codzienne (rodzina i relacje, jedzenie, obowiązki domowe)
• Kobiety w polityce i życiu publicznym (działalność polityczna, wpływy nieformalne, rewolucje, władczynie)
• Prawa kobiet i ich ewolucja (prawo do głosu, prawa majątkowe, prawo do edukacji, feminizm)
• Edukacja i dostęp do wiedzy (wychowanie, szkoły, uniwersytety, samokształcenie)
• Doświadczenia kobiet z warstw innych niż szlachta (mieszczki, chłopki, robotnice)

W wypowiedziach otwartych respondenci i respondentki najczęściej pisali, że chcieliby się dowiedzieć więcej o sprawczości kobiet, ich możliwościach i ograniczeniach, życiu wewnętrznym, światopoglądzie, zainteresowaniach, stylu życia, relacjach z mężczyznami.

Historie kobiet z XVIII i XIX w.

Wyniki ankiety posłużyły do sformułowania 12 pytań, które trafiły na plakaty naklejone na oparcia krzeseł oraz plansze wyświetlane na monitorach LCD w tramwajach różnych linii. Umieszczone na nich kody QR odsyłały zaciekawione osoby do artykułów na niniejszej stronie. Teksty, odpowiadające na zadane na plakatach i planszach pytania, opierają się na źródłach historycznych, literaturze przedmiotu oraz bazie danych dotyczących kobiet urodzonych między 1700 a 1800 rokiem, którą na potrzeby projektu stworzyliśmy na podstawie Polskiego Słownika Biograficznego. Tekst Jak portret utwalał społeczne oczekiwania wobec kobiet? swoją strukturę zawdzięcza ponad 100 pytaniom, które ankietowani i ankietowane zadali, oglądając portret Izabeli z Poniatowskich Branickiej ze zbiorów Muzeum Narodowego we Wrocławiu. Pisownię staropolską w źródłach i tytułach zmodernizowaliśmy zgodnie ze wskazówkami Kazimierza Lepszego.

Projekt nie ma charakteru komercyjnego, został zrealizowany w celach naukowych i edukacyjnych. Wszystkie treści mogą być kopiowane, rozpowszechniane, modyfikowane i wykorzystywane również w innych projektach, pod warunkiem wskazania autorstwa tekstu i źródła (link do strony).

W artykułach wykorzystaliśmy materiały udostępnione w domenie publicznej. Opisy pod ilustracjami zawierają informacje zgodne z wymaganiami licencji, na których zostały udostępnione. W przypadku wątpliwości lub zastrzeżeń dotyczących sposobu wykorzystania materiałów prosimy o kontakt z Zespołem.